KADIN HİKAYELERİ İLE BEYOĞLU/PERA

“Kadın Hikayeleri ile Beyoğlu/Pera”

Başlangıç Noktası: Taksim Meydanı Cumhuriyet Anıtı Önü

Başlangıç Saati: 10.00

Ülke tarihinin, İstanbul’un ve kişisel hafızamızın en görkemli sahnesi Beyoğlu’nu bu defa kadın hikayeleri eşliğinde profesyonel turist rehberi ve toplumsal cinsiyet eşitliği uzmanı Özge Ozan’nın hazırladığı ve rehberlik edeceği  turumuzda birlikte adımlıyoruz.

Yüzyıllardır bize "evrensel" diye anlatılan tarihin neden kısmi olduğunu; kadınların bu anlatılarda nasıl ya tamamen yok sayıldığını ya da ancak güç ve para ilişkileri ölçüsünde "melek ya da şeytan" tiplemeleriyle marjinalleştirildiğini birlikte göreceğiz. Mekanın nasıl cinsiyetlendirildiğini, toplumsal cinsiyet rollerinin mekanları nasıl şekillendirdiğini ve kadınların bu mekanlarda nasıl var olduklarını konuşacağız.

Kadın hikayeleri ile Beyoğlu/Pera turumuzda  toplumsal hafızayı kadınlar lehine kazımak; üzeri örtülen kadın yaşantılarını, deneyimlerini, mücadelelerini açığa çıkararak ortak bir hafıza ufku yaratmak için yola çıkıyoruz.

Kadınların tarihin öznesi olduğunu, kadın hikayelerinin unutulmaya mahkum edilemeyeceğini, mutlaka görüleceklerini ve duyulacaklarını birlikte hatırlıyoruz. 

Kadın hikayeleri ile Beyoğlu/Pera turumuzda  İstanbul’un kültürel çeşitliliğini yüzlerce yıl yaşatan; çok katmanlı sosyal, ekonomik, kültürel ve mimari mirası taşıyan bir hafıza mekânı olan Beyoğlu’nun kuruluşundan başlayarak geçirdiği dönüşümlere birlikte tanıklık edeceğiz.

Beyoğlu tarihini anlatırken yüzümüzü kadınlara, onların öykülerine döneceğiz. Tarihsel, kültürel, sosyal dönüşümlerin kadınların hayatını nasıl etkilediğine ve kadınlar tarafından nasıl şekillendirildiklerine kulak vereceğiz.

Genel hatları ile turumuzda neler olacak?

Beyoğlu/Pera’nın kuruluşu; Grand Rue du Pera, Cadde-Kebir ve bugünkü adı ile İstiklal Caddesi’nin oluşumu, Osmanlı’dan modern Türkiye’ye kadınlar Beyoğlu’nu nasıl kullandılar? Nasıl yaşadılar?

Taksim Maksemi, mezarlıkları, bahçeleri, gazinoları ve anıtları ve politik belleği ile Taksim Meydanı. Taksim Cumhuriyet Anıtı ile Türkiye’nin ilk kadın heykeltıraşı Sabiha Ziya’nın ilk 1 Mayıs şiirini yazan kadın şair Yaşar Nezihe’nin öyküsüyle başlayarak, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e kadınların mücadelelerine,  tanıklık edeceğiz;

16. yüzyılın ortasından başlayarak Beyoğlu’a yerleşen elçilik binaları ve Beyoğlu’na onlarla birlikte şekillenen yerleşim kültüründe kadınlar;

Beyoğlu’nda Rum, Ermeni, Yahudi cemaatlerinin yaşayan izleri; Ermeni ve Rum Ortodoks, Katolik kiliseleri ve cemaat okulları, farklı kadınlık hikayeleri ve birbirinden etkilenen mücadeleleri;

Beyoğlu’nun “Batılılaşmanın yüzü”, “Avrupa kenti” olarak tanımlanmasına neden olan mimari yapıları, Beyoğlu apartmanları ve otelleri, mimari yapılarından örnekler, Mısır Apartmanı, Pera Palas ve Kadınlar Birliği ile Agatha Christie’nin kayıp 11 gününün hikâyesi;

İlk operaevinden ilk Avrupa tarzı tiyatroya, sinemalarına, sanatçı ve edebiyatçıların buluşma noktaları kahvelerine… Beyoğlu’nun yüzyıllar boyu bir kültür merkezi olarak anılmasını sağlayan kültürel mirası ve hala ayakta kalan yapıları, kadınların Beyoğlu kültür ve sanat hayatındaki yeri, kadın sanatçıları ile Beyoğlu; Afife Jale’den Cahide Sonku’ya Bedia Muhavvit’ten Neyyire Neyir’e  tiyatro ve sinema tarihinde kadınların “ilkleri”,  Aliye Berger’in Narmanlı Han’ı, kurucusu kadın olan ilk özel sanat galerisi Maya Sanat Galerisi ve Adalet Cimgöz, Türkiye'nin ilk profesyonel Ermeni kadın fotoğrafçısı Maryam Şahinyan’ın öyküsü ve diğerleri;

1917 Devrimi sonrası İstanbul’a gelen “Beyaz Rus” göçünün Beyoğlu emek, kültür ve eğlence hayatında yarattığı dönüşümü ve işgal günlerini de hatırlayarak meyhaneler, gece kulüpleri, lokantalar, bahçeler ve pastaneleri ile Beyoğlu’nun buluşma noktaları ve Çiçek Pasajı’na adını veren kadınların ve Madam Anahit’in öyküsü;

Dersaadet Telefon Şirketi’nin ayrımcılığına karşı "Hak haktır, verilmeyince alınır!" diyen Osmanlı kadınlarının isyanı, savaş yıllarında kurulan Kadın Amele Taburları, kamusal alanda görünen ilk kadın işçilerin deneyimleri;

Terziler, matbaalar, şapkacılar, kumaşçılar, kitapçılar, modaevleri ile Beyoğlu’nun emek, meslek ve ticaret hayatını hatırlayarak, yaşamaya devam eden han ve pasajları, Beyoğlu’nun kadın zaanatkarları ve işçilerinin hikayeleri;

Osmanlı’dan günümüze kadın hareketinin tarihine dokunarak Beyoğlu; Osmanlı kadın dergilerinden Kadınlar Fırkası’na Cumartesi Anneleri’nden Feminist Gece Yürüyüşü’ne kadınların yaşam, dayanışma ve mücadele pratikleri,

Ve çok daha fazlası için rehberli yürüyüş turumuzda buluşalım.

Profesyonel Rehber Özge Ozan

0 531 671 54 79 – ozge0ozan@gmail.com

Tur için notlar:

Başlangıç Noktası: Taksim Meydanı Cumhuriyet Anıtı Önü

Başlangıç Saati: 10.00

-Turumuz yürüyüş turu olacağı için hava koşullarını gözeten rahat kıyafetler ve yürüyüşe uygun ayakkabı tercih etmenizi öneririz.

-Turumuz bir kahve molası ile 4 saat sürmektedir.